Hacc'ın Çeşitleri

Kıymetli Müslüman Kardeş,
Haccın çeşitleri üçtür.Hacı, bu üç çeşitten herhangi birisini seçebilir.Hangisiyle haccını yaparsa, o haccı geçerlidir.Bu hac çeşitleri şunlardır:
Birincisi:
Temettu’ haccı:Hacının, Şevvâl, Zilkâde ve Zilhicce ayının ilk on günü olan hac aylarında mîkat yerinden umre yapmak için ihrama girdiğinde;

(( لَبَّيْكَ عُمْرَةً ))
diyerek niyet etmesi, sonra da umrede yapılması gereken işlerin hepsini yerine getirmesidir.Tavaf ettikten ve sa’y yaptıktan sonra saçlarını kökünden kazıtır veya kısaltır.Böylece umresi tamamlanmış olur.İhramlıyken kendisine haram olan her şey helâl olur.Zilhicce ayının 8. günü olunca, bulunduğu yerden;

(( لَبَّيْكَ حَجاًّ ))
diyerek hac için ihrama girer.Temettu’ haccı yapan kimse bayramın 1. günü bir koyun veya keçi, veyahut deve veya sığırın yedide birine ortak olmak sûretiyle kurban kesmesi gerekir.Kurban kesemeyecek durumda ise, 3 günü hacda, 7 günü de ehline döndükten sonra toplam 10 gün oruç tutması gerekir. İslâm limlerinin en doğru olan görüşüne göre, beraberinde kurbanını götürmeyen için hac çeşitlerinin en fazîletlisi, temettu’ haccıdır.Çünkü Peygamber-sallallahu aleyhi ve sellem- Safâ ve Merve arasında sa’y ettikten sonra ashâbına şöyle buyurmuştur:

(( مَنْ كاَنَ مِنْكُمْ لَيْسَ مَعَهُ الْهَدْيُ فَلْيُحِلَّ وَلْيَجْعَلْهاَ عُمْرَةً )) متفق عليه
“Sizden kim, beraberinde kurbanını getirmemiş ise, (tıraşı olup) ihramından çıksın ve bunu haccının umresi saysın.” Buhârî ve Müslim
Hac çeşitlerinin en fazîletlisinin temettu’ haccı olmasının nedeni; hacının bu yolculuğunda hac ile umreyi birleştirmiş olmasıdır.
İkincisi:
Kırân Haccı:Hacının, hac aylarında mîkat yerinden ihrama girdiğinde umre ile haccı birleştirip;
(( لَبَّيْكَ عُمْرَةً وَحَجاًّ ))
diyerek her ikisine birlikte niyet etmesidir.Mekke’ye vardığında umre tavafını yapar.Ardından hac ve umre için bir defa olmak üzere sa’y eder.Bu sa’yını farz tavafla birlikte yapmak için de erteleyebilir.Sonra hacı, Zil-hicce ayının 8. günü Minâ’ya çıkıncaya kadar ihramlı halde kalır, saçını usturayla kazıtamaz veya (makasla) kısaltamaz.Böylece geri kalan ibâdetlerini tamamlar.Kırân haccı yapan hacı, Temettu’ haccı yapan kimse gibi bir koyun veya keçi, veyahut deve veya sığırın yedide birine ortak olmak sûretiyle kurban kesmesi gerekir.Kurban kesemeyecek durumda ise, 3 günü hacda, 7 günü de ehline döndükten sonra toplam 10 gün oruç tutması gerekir.
Üçüncüsü:
İfrâd Haccı: Hacının, hac aylarında mîkat yerinden ihrama girdiğinde;

(( لَبَّيْكَ حَجاًّ ))
diyerek sadece hacca niyet niyet etmesidir.İfrâd haccına niyet eden hacı, kırân haccına niyet eden hacının yaptıklarının aynısı yapar, ancak kırân haccına niyetlenen hacının bir kurban kesmesi gerekir, ifrâd haccına niyetlenen hacının ise kurban kesmesi gerekmez.Çünkü ifrâd haccı yapan kimse, kırân ve temettu’ haccı yapan kimseler gibi, hacla umreyi birlikte yapmamışlardır.
Hacı, bu üç hac çeşitlerinden birisini yapmakta muhayyerdir.Ancak daha önce de belirtildiği gibi, beraberinde kurbanını getirmeyen için, en fazîletlisi temettu’ haccıdır.
Kıymetli Müslüman Kardeş,
Hac veya umre yapmak amacıyla Allah’ın mukaddes evi Beytullah’a yöneldiğin zaman bilmen gerekir ki, bu ibâdete başlaman mîkat yerinden ihrama girmenle başlar.
İhram;Hac veya umre ibâdetine niyet etmek demektir.Hac veya umre yapmak amacıyla Mekke’ye gelen herkes mîkattan ihrama girer.
Mîkatlar;Peygamberimiz Muhammed-sallallahu aleyhi ve sellem-’in sınırlarını çizdiği, Beytullah’ı haccetmek veya umre yapmak amacıyla dünyanın her yerinden gelenlerin Mekke’ye varmadan önce ihrama girdikleri yerlerdir.Bu mîkat yerleri şunlardır:
Zul-Huleyfe:Medine halkıyla o yoldan gelenlerin mîkat yeridir.Zul-Huleyfe ile Mescid-i Nebevî’nin arası 13 kilometredir.Zul-Huleyfe, Mekke’ye en uzak olan mîkat yeridir.Bu mîkat yeriyle Mekke arası 420 kilometredir.Günümüzde bu mîkat yeri, “Abyâr Ali” adıyla da bilinmektedir.
Cuhfe:Râbiğ denilen şehre yakın bir eski köydür.Hac veya umre yapmak için gelen insanlar, şu anda Râbiğ denilen yerden ihrama girmektedirler.Râbiğ şehri, Cuhfe denilen yere çok yakındır.Bu mîkat yeri ile Mekke arası 208 kilometredir. Burası Suriye, Lübnan,Ürdün,Filistin ve Mısır halkları ile S. Arabistan’ın kuzeyinde oturanlar, kuzey ve batı Afrika halkı ile o yoldan gelenlerin mîkat yeridir.
Karnul-Menâzil:Burası “Seylul-Kebîr” adıyla da blinmektedir.Bu mîkat yeriyle Mekke arası 78 kilometredir.Burası, S.Arabistan’ın Necd bölgesi halkı ile Basra Körfezi ülkeleri, Irak ve İran halkları ile o yoldan gelenlerin mîkat yeridir. Tâif şehrinin batısındaki dağlık Hedâ yolu üzerinde bulunan “Vâdi Mahram” mîkat yeri de bu mîkatla aynı hizâdadır. Buranın Mekke’ye uzaklığı ise, 75 kilometredir.Burası, Tâif halkı ile o yoldan gelenlerin mîkat yeridir.Ancak burası müstakil bir mîkat yeri değildir.
Yelemlem:Günümüzde bu mîkat yeri “Sa’diyye” adıyla da bilinmektedir. Mekke’ye uzaklığı, 120 kilometredir.Burası, Yemen halkı ile o yoldan gelenlerin mîkat yeridir.
Zâtu Irk:Burası, Irak halkı ile doğuda oturanların mîkat yeridir.Ancak şu an burası, yol olmaması sebebiyle terkedilmiş durumdadır.Mekke’ye uzaklığı, 100 kilometredir.Irak halkı ile doğu halkı şu an “Seylul-Kebîr” veya “Zul-Huleyfe”den ihrama girmektedirler.
Mekke halkı ise, hac için evlerinden, umre için ise, “Ten’im” mescidinden veya Harem sınırlarının dışından herhangi bir yerden ihrama girerler.
Cidde,Bahra,Şarâi’ gibi mîkat sınırları içerisinde oturan kimseler, hac veya umre için evlerinden ihrama girerler.
Hac yapmak isteyen her müslümanın bu sayılan mîkat yerlerine uğradığında ihrama girmesi gerekir.Hac yapmak istediği halde, ihrama girmeyip bilerek mîkat yerini geçen kimsenin tekrar mîkat yerine dönmesi gerekir.Aksi takdirde Mekke’de bir cezâ kurbanı kesmesi ve etinin hepsini Mekke’de fakirlere dağıtması gerkir.Bu cezâ kurbanı, bir koyun veya keçi olabilir.
Aynı şekilde unutarak veya uykuda kaldığından dolayı mîkat yerini ihrama giremeden geçen kimsenin hatırladığı an tekrar mîkat yerine dönmesi ve oradan ihrama girmesi gerekir.Aksi takdirde yukarıda olduğu gibi, bir cezâ kurbanı kesmesi ve etini Mekke’de fakirlere dağıtması gerekir.

PANORAMİA